Oddawane do rąk czytelników kompendium wiedzy z zakresu polityki społecznej gmin i powiatów zostało przygotowane w Zakładzie Polityki Społecznej w Środowisku Lokalnym, działającym w Instytucie Polityki Społecznej Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego. Zawiera 191 terminów - uporządkowanych i opisanych - odnoszących sit; zarówno do lokalnych instytucji, jak też związanych z ich działalnością zawodów oraz sformalizowanych procedur postępowania.Całość ujęto z perspektywy jednostek samorządu terytorialnego jako głównych podmiotów odpowiedzialnych za lokalną polityką społeczną, dlatego uwzględniono również instytucje współpracujące z samorządem, należące do sektora pozarządowego i rynkowego.Hasła uporządkowano tematycznie w taki sposób, aby czytane kolejno w ramach danego rozdziału złożyły się na możliwie kompletną całość. W związku z tym hasła powiązane merytorycznie z więcej niż jednym rozdziałem uwzględniono w każdym z nich, np. zawartość hasła Powiatowy urząd pracy znajduje sit; w rozdziale pierwszym, zaś w rozdziale dwunastym, w odpowiednim miejscu, umieszczono hasło ze wskazówką: zob. Powiatowy urząd pracy. Z kompendium można korzystać również wybiórczo, posługując sit; skorowidzem alfabetycznym.Stosowane w publikacji odsyłacze (w formie strzałek, np.: rodzinny dom dziecka) pełnią podwójną rolę. Po pierwsze - zwracają uwagę czytelnika na terminy, które są jednocześnie hasłami kompendium, a po drugie - ułatwiają identyfikację merytorycznych związków występujących pomiędzy treścią różnych haseł.Charakterystyki instytucji i procedur zostały sporządzone w ujęciu formalno-prawnym, co oznacza, że z założenia odpowiadają na pytanie: jak może/powinno być, a nie jak jest w praktyce. Opisy instytucji, procedur i zawodów koncentrują się m.in. na wskazaniu ich: istoty, celów, funkcji, zadań, różnorodności form, organizatorów, formalnych warunków funkcjonowania, sposobów finansowania, podstaw prawnych. Z tego też względu tyle samo miejsca poświęcono instytucjom i procedurom znanym, powszechnie występującym, jak i tym, które mają charakter nieobowiązkowy, są mało popularne lub będą dopiero wprowadzane - zwłaszcza w efekcie kilku istotnych zmian ustawowych uchwalonych w 2011 r. (np. ustawą o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, ustawą o opiece nad dzieckiem do lat trzech c/y ustawą o dzialalności leczniczej`). Bazę źródłową haseł stanowią więc przede wszystkim dokumenty urzędowe i akty prawne. Z uwagi na częste zmiany przepisów i ryzyko dezaktualizacji treści haseł autorzy przywołują wyłącznie konkretne ustawy, natomiast jedynie sygnalizują, które problemy regulowane są dodatkowo rozporządzeniami, pozostawiając czytelnikowi zadanie sięgnięcia do aktualnych aktów wykonawczych.Barbara Rysz-Kowalczyk

W walkę z ubóstwem i wykluczeniem społecznym należy angażować nie tylko serce, ale też rozum. Dobro i interesy ludzi, którzy trudniej sobie radzą z dynamiczną rzeczywistością wolnorynkowej gospodarki wymagającej od nich coraz więcej, zawsze są kruche i cały czas wymagają czujnej ochrony. Okazją do tego jest rok 2010 - Europejski Rok Walki z Ubóstwem i Wykluczeniem Społecznym. [od Redaktorów]

Od redaktorów * Public Policy Against Poverty and Social Exclusion * Biogramy autorów * Część I. Wymiar międzynarodowy * Jak walczyć ze światowym ubóstwem? * Rola wzrostu gospodarczego w walce z ubóstwem * Granice jako źródła biedy? Dyskusje wokół polityki liberalizacji handlu * Instytucje międzynarodowe w walce z ubóstwem i wykluczeniem * Modele polityki społecznej a ograniczanie problemów ubóstwa i wykluczenia społecznego * Strategie przeciwko wykluczeniu społecznemu i ubóstwu w Szkocji * Gwarantowane prawo do mieszkania we Francji * Po upadku Apartheidu - strategie rozwoju społecznego w Republice Południowej Afryki * Część II. Wybrane obszary polityki i instrumenty * Samorząd terytorialny wobec ubóstwa i wykluczenia społecznego. Model instytucjonalno-prawny * Aktywizacja zawodowa osób marginalizowanych społecznie * Minimalne standardy zabezpieczenia społecznego a ubóstwo * Minimalny dochód gwarantowany i pomoc społeczna * Marginalizacja w ochronie zdrowia * Edukacja a problemy ubóstwa i wykluczenia społecznego * Gospodarka społeczna jako instrument w walce z wykluczeniem społecznym * Marketing społeczny wobec przeciwdziałania ubóstwu i wykluczeniu społecznemu * W poszukiwaniu strategii przeciwdziałania ubóstwu niezawinionemu - Rzecznik Praw Obywatelskich o ubóstwie dzieci